Seyretmek İstemiyor Musunuz? .. İsteyeceksiniz..

Posted by on Haziran 20, 2006 in Güncel

Uluslar arası kültür endüstrisinin yerel pazarlarla kurduğu ilişkinin ilginç boyutlarını sergileyen bir olay yaşanmış 17-20 Haziran tarihleri arasında. 17 Haziran’da Sabah gazetesinde TRT’de çizgi filmlere sansür yapıldığına dair bir haber yayınlanmış:

 

TRT, içinde “domuz” karakterleri bulunan çizgi filmlere yasak getirdi. Kurum, çocukların severek izlediği dünyaca ünlü “Winnie the Pooh” adlı çizgi filmi, içindeki “Piglet” karakterinin domuz olması nedeniyle yayınlamaktan vazgeçti.

***

TRT’nin makası Piglet’i doğradı

TRT’den çizgi filmlerdeki “domuz” karakterlerine sansür… Çocukların çok sevdiği dünyaca ünlü “Winnie the Pooh” adlı çizgi film TRT’den “içinde domuz karakteri var” diye onay alamadı. Ünlü çizgi film şirketi Walt Disney’in yayına hazırladığı “Winnie the Pooh” çizgi filminde yer alan ‘Piglet’ karakterinin “domuz” olması yapımın TRT’den onay alamamasına neden oldu. Walt Disney Production tarafından TRT’ye gönderilen seyir kasetlerinin arasındaki “Winnie the Pooh” ve içinde domuz karakterleri olan diğer çizgi filmlerin değerlendirme aşamasında elendiği belirtildi. ‘Piglet’ karakterinin montajlanmaya çalışıldığı, ancak bu karakter ana kahramanlardan biri olduğu için filmin yapısının bozulacağı gerekçesiyle yayınlanmaktan tamamen vazgeçildiği iddia edildi.

Psikologlar tavsiye ediyor

“Winnie the Pooh” adlı çizgi film serisinin başta Amerika ve İngiltere olmak üzere gösterildiği ülkelerdeki psikologlar tarafından çocuklu ailelere tavsiye edildiği öğrenildi. TRT, bundan önce de Walt Disney Company’den onbinlerce dolar vererek Muppet Show, Cesur Piliç ve Oyuncak Hikayesi adlı çizgi filmleri almış ancak, içlerindeki domuz karakterleri yüzünden filmleri rafa kaldırmıştı.

 

Aynı gün Takvim gazetesinde eski TRT yönetiminden Yücel Yener’in açıklamaları yer almış:

 

Yener, “TRT’nin bu yaptığı, en hafif tanımla hayvan düşmanlığı. Çizgi film karakterleri arasından domuzun yasaklanmasını anlamak mümkün değil. Duyumlarıma göre, TRT Televizyon Dairesi Başkanlığı, aldığı bir kararla, Walt Disney Production’dan satın aldığı çizgi filmlerde, “domuz karakterinin” olmaması şartını koşmuş. Ancak, daha önceden satın alınan ve içinde domuz karakterinin bulunduğu bir çizgi film serisini ise montajla domuz görüntülerinden kurtarmaya çalışmış” dedi. Walt Disney Production, TRT’nin isteğine uygun, kahramanları arasında “domuz” bulunmayan yapımları tarayıp Türkiye’ye göndermeye başladı. Fakat bir sorun vardı. Dünya’da ve Türkiye’de çocukların çılgınca sevdiği “Winnie the Pooh” adlı çizgi film serisi “domuz yasağından” önce satın alınmıştı.

SERİYİ GERİ GÖNDERDİ

Televizyon Dairesi, montaj bölümüne, “Winnie the Pooh çizgi filminin tüm bölümlerinde görünen, ‘Piglet’ yani Sevimli Domuzcuk görüntülerini montajla temizleyin” talimatını gönderdi. TRT Montaj Dairesi, yüzlerce serilik çizgi filmi tek tek montajlayarak, Piglet’leri temizledi. Fakat bu sefer de, çizgi filmin konusu anlaşılamaz durumuna geldi. TRT de, skandallarına bir yenisini ekledi ve satın aldığı Winnie the Pooh çizgi film serisini ABD şirketi Walt Disney Production’a geri gönderdi.

 

Bu haber aynı gün Cumhuriyet gazetesinde de yer almış ve hızla dünya ajanslarına geçmiş. Reuters’de şu şekilde yer almış:

 

Piglet keeps Pooh off air

TURKEY’S public television TRT, controlled by the Islamist-rooted government, has barred the popular Walt Disney cartoon Winnie the Pooh from air because it has a piglet as one of its main heroes, the Turkish press reported today.

Several other cartoons featuring pigs also failed to win the green light from TRT management, according to the left-wing Cumhuriyet daily.

The station initially considered scissoring the scenes showing Piglet, but abandoned the idea because the small pink-skinned character, one of Winnie the Pooh’s closest friends, appeared too often, Cumhuriyet and the mass-circulation Sabah newspaper said.

TRT officials were not immediately available for comment.

Pigs are regarded as unclean by Muslims and Islam prohibits the consumption of pork.

Winnie the Pooh has been aired on other television channels in Turkey and its videos are easily available at the stores.

Employees have recently complained of increasing government intervention in TRT’s broadcasting policy, including also the appointment of ruling party cronies to key posts at the institution, which runs several television and radio channels.

Prime Minister Recep Tayyip Erdogan’s Justice and Development Party, the offshoot of a now-banned Islamist movement, is under fire for seeking to raise the profile of Islam in mainly Muslim but strictly secular Turkey.

Yurtdışından getirilen filmlerin aracı şirketlerinden biri şöyle bir açıklama yapmış:

 

Umut Sanat Filimcilik, Sinemacılık Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi Genel Müdür Yardımcısı Billur Rumeli, kurumdaki gelişmeleri değerlendirirken, ”TRT’nin yaklaşımlarının eski yapılanmaya göre büyük farklılıklar gösterdiğini belirterek, yayın anlayışı ve program seçme kriterleri uç noktalarda dolaşıyor” dedi.

Rumeli şöyle konuştu: ”Yapılan uygulama, birtakım kavramları birbirine karıştırmaktan ibarettir. Bu işlem ancak inançları kötüye kullanan, çarpık zihinlerin yapacağı bir iş olarak değerlendirilebilir. Tüm bu olanlar çalışılan yurtdışı firmalarıyla olan ilişkileri tehlikeye sokar. Değerlendirmeleri bir düşünsenize, bugün yapılan uygulama çizgi film olarak ele alınsa da bunun içine belgeselleri ve filmleri de rahatça koyabiliriz. Çocuktan domuzu sakınan, yarın bir gün kim bilir neleri ne diye sakıncalı bulacak. Bunun hiçbir mantığı yok. Sektörel açısından bu koşullar göz önünde tutularak alım yapıldığında Türkiye’nin yurtdışındaki imajı tamamen yerle bir olacak. Biz de TRT’nin bünyesindeki program içeriklerini şaşkınlıkla izliyoruz. Sırf bu anlayış yüzünden de TRT ile artık çalışmıyoruz. Biliyoruz ki TRT’nin yeni yapısı ve anlayışından dolayı pek çok firma da onlarla işbirliği içinde değil.”

 

TRT 18 Haziran’da bir açıklama yayınlamış:

 

TRT Genel Müdürlüğü, çizgi filmlerle ilgili olarak basında yer alan bazı iddialarla kurumun yıpratılmak istendiğini, Walt Disney’den henüz bir malzeme alımı olmadığını, malzeme teslimi ve yayınların temmuz ayından itibaren başlayacağını bildirdi.

TRT Genel Müdürlüğünden yapılan açıklamada, “son günlerde yazılı ve görsel basında aslı olmayan, karalamaya yönelik gerçek dışı haberlerle kurumun yıpratılmaya çalışıldığı” belirtildi.

TRT’nin tarihinde ilk defa uluslararası bir kuruluşla “Kurumsal İşbirliği” ve doğrudan yapımcı firma ile anlaşma yaptığına dikkat çekilen açıklamada, bunun aynı zamanda Walt Disney Grubu tarafından Türkiye’de yapılan en kapsamlı anlaşma olduğu ifade edildi.

Açıklamada, bu anlaşma ile TRT’nin Walt Disney’e ait çizgi film, çizgi sinema ve sinema filmlerini Türkiye’de yayımlama hakkına sahip tek yayıncı kuruluş olacağı vurgulanarak, şöyle denildi:

“TRT, Walt Disney’le yapacağı işbirliği sonucunda; yaklaşık 4 yıl boyunca ekranlarından Walt Disney’e ait 914 bölüm 21 başlıkta çizgi film ve 88 adet sinema filmini izleyicisiyle buluşturacaktır.

Bu çerçevede Walt Disney’den henüz alınan bir malzeme söz konusu değildir.”

TRT kayıtlarında ve arşivinde “Cesur Civciv” çizgi filminin de bulunmadığı belirtilerek, “Oyuncak Hikayesi” adıyla söz edilen “Toy Story” filminin Walt Disney’le yapılan anlaşma gereğince TRT’de yayımlanacağı, bu çizgi sinemanın “montajlandığına” ilişkin haberin de asılsız olduğu kaydedildi.

Açıklamada, “Muppet Show” adlı kukla gösterisinin 1990 yılında TRT’de yayımlandığı ve herhangi bir “sansüre” uğramadığı ifade edildi.

Açıklamada, Walt Disney’le yapılacak anlaşma ile TRT’nin yaklaşık 4 yıllık çizgi film ihtiyacına karşılık toplam 879 bin 500 dolar ödeyeceği bildirildi.

 

20 Haziran’da Hürriyet gazetesinde son gelişmelerle birlikte dünya basınındaki yankılara yer verilmiş:

 

TRT ile ilgili Devlet Bakanı Beşir Atalay da TRT’nin asılsız haberlerle ilgili inceleme başlattığını söyledi.

..

TRT’nin Winnie the Pooh” adlı çizgi filme domuz karakteri nedeniyle sansür uyguladığı haberi batı basınında da yankı buldu. AFP ajansı, bu gelişmeyi haberleştirdi. Ardından ABD’nin önde gelen gazetelerinden New York Times, AFP’nin haberine dayanarak, “Piglet’in Winnie the Pooh çizgi filminde dostu olabilir, ancak Türk devlet televizyonu TRT’de hiç dostu yok” yorumunu yaptı. Gazete, TRT’nin “Piglet domuz olduğu için çizgi filmi yayından kaldırdığını” belirtti.

 

Sonuçta, Türkiye yaklaşık 4 yıllık çizgi film ihtiyacını, 1 milyon dolara yakın bir bedele bu kez aracıları devreden çıkartıp doğrudan karşılamış bulunuyor. Türkiye’de çizgi film sektörünün gelişmesi mi, boşverin, bu tür konuların, uluslar arası haber niteliği yok.

 

İlgili Okuma: 

TRT’nin geçmiş dönemlerdeki film alımlarıyla ilgili ilginç bir yazı için bkz: “Rantın Birinci Kanalı,” 27 06 2005, Aksiyon.

 

Daha fazla Güncel
“İttihat Terakki” Çevirileri ve Olimpiyat

Türkiye’de daha önce duymadığımız, fakat birdenbire 4.’süyle uluslar arası bir olimpiyat olarak ünlenen “4. Uluslar arası Türkçe Olimpiyadı” için hazırlıklar...

Kapat