4+4+4 için 100 ya da 10+1 Temel Eser

Posted by on Şubat 27, 2012 in Deneme

Cem Akaş değişmekte olan eğitim sistemine bir öneri getiren, “inanç okulları, kadın imamlar” başlıklı yazısında din eğitimi için bir öneri getiriyor:

“dindar ailelerin çocuklarını yollamayı tercih edebileceği özel okul statüsündeki “inanç okulları”nın serbest bırakılmasını, bu okulların milli eğitim bakanlığı’na bağlı olmasını, milli eğitimin 12 yıllık standart müfredatının buralarda eksiksiz okutulmasını, üstüne ek olarak din derslerinin daha geniş çerçevede ama mutlaka seçmeli olarak verilmesini, ayrıca dünya dinlerinin de bu çerçevede öğretilmesini istiyorum. bilim ağırlıklı bir öğrenime yönelen ve fen lisesinde okuyan çocuklar nasıl mecburen fizik öğretmeni olmuyorsa, dindar bir ortamda öğrenim görmek isteyen çocuklar da inanç okullarına gidebilsin, bu onların mesleklerini (yalandan bile olsa) belirlemesin istiyorum.”

Anlaşılan, 1980 darbesiyle gelen – geri gelen? – din derslerini yaşayan bir kuşağın, 1960 sonu-70’ler kuşağının özel bir konusu olacak bu dersler ve toplumun din merkezli gelişmeye başlayan yeni düzeni. Geleceğin nasıl bir şekil alacağı bu kuşağı belki de daha uygulamaya dönük düşündürmeye başladı. Belki de kimin entelektüel sözünün hakim olduğunu bilememek – bütün toplumsal olayların üzerine “cemaat” denen amorf bir kütlenin gölgesinin düşmesinden, artık yazılarda “aydın” sözcüğünün neredeyse hiç kullanılmamasından, çeviriler yoluyla “entelektüel” diye bir tanımsız varlığın arasıra belirip kaybolmasından daha garip bir şey var olabilir mi? – kaygılara neden oluyor.

(Hocalı anması için İstanbul, Taksim, İstiklal Caddesi’ni, Hrant Dink anmasının bir rövanşı olarak işgal eder gibi davranan, öyle hisseden bir toplumsal grup – bu grubun temsil açısından parçalı yapısı – iktidardaki bir siyasetçinin, siyasi partinin örtülü bir şekilde bu grubu yönlendirmesi – sağ medyada Fatih-Harbiye ikiliğinin hâlâ ve yeniden dillendiriliyor olması.. bunlar her şehirde kendi suretlerini oluşturan bir modelin parçaları. İslam Konferansı Örgütü gençlik kolunun sahiplendiği Hocalı anmasını – siyasi yönlendirmeleriyle birlikte – Tophane olayının – hatırlayan var mı? – bir güncellemesi olarak görmekte yarar var. Her şehrin Pera’sında yaşanacak bir güncelleme.)

Belki de bu kaygılar etkili olmuştu benim Notos edebiyat dergisinin 100 Temel Eser anketine verdiğim yanıtlarda. Anket için 10 eser önermemiz isteniyordu. Ben de şöyle bir öneri listesi hazırladım:

10+1 Temel Eser

Aslında bütün bu metinler çeviri ya da uyarlama, fakat çeviri düzyazı eserlere çok yer vermemeye çalıştım; bunları öğrenci ayrıca, kendi beğenisine göre bulup okuyabilir diye düşündüm. Fakat şiir dilini, her üç şekliyle, telif, çeviri ve yaratıcı çeviri (örn. Sabahattin Eyüboğlu, Can Yücel) olarak tanınması bana önemli geldi. Dünya edebiyatını şiir aracılığıyla tanıması da önemli bence. [Önerilere yeniden bakarken, aslında 100 Temel Eser’in şehir ya da bölgeler için ayrı ayrı düşünülebileceğini de fark ettim: böyle bir listenin en az üçte biri şehir-bölgenin yazarlarını içerebilir ve İstanbul dışında o şehrin kendi tarihçesiyle ilgili bir edebi metin bulunması da şart sayılabilir.]

-Tevrat, İncil ve Kuran metinleri (karşılaştırmalı bir inceleme ya da derleme) ya da Mevlid-i Şerif – Süleyman Çelebi (Halide Edip Adıvar’ın önerisiyle – haz. Faruk Timurtaş ya da İskender Pala)

– Dede Korkut (haz. Erdal Öz ya da Orhan Şaik Gökyay)

– İlyada ve Odysseia – çev. A. Kadir-Azra Erhat (seçmeler)

– Köroğlu (haz. Ümit Kaftancıoğlu ya da Hüseyin Bayaz)

– Tek Atlı Tekin Olmaz – Ümit Kaftancıoğlu ya da Memleketin Birinde Hoptirinam – Aziz Nesin

– Seyahatname – Evliya Çelebi (haz. Nihal Atsız ya da Servet İskit)

– İstanbul Ansiklopedisi – Reşat Ekrem Koçu (seçmeler) & İstanbul – Orhan Pamuk (karşılaştırmalı bir derleme yapılabilir)

– Gargantua – Rabelais (çev. Sabahattin Eyüboğlu) ya da Her Boydan: Dünya Şiirinden Örnekler (çev. Can Yücel)

– Masalın Aslı – Vasıf Öngören

– Çağdaş Türk Şiiri Antolojisi – Mehmet Fuat ya da Aşk Şiirleri Kolonisi – küçük İskender)

– Çağdaş Dünya Şiiri Antolojisi – haz. Erdal Alova, Eray Canberk, Cevat Çapan ya da Çin’den Peru’ya Dünya Şiirinden Çeviriler – haz. Cevat Çapan

Daha fazla Deneme
e2 (CNBC-e)’yi Tebrik Ediyorum: Evet, Biz İliştirilmiş Seyircileriz

İyi akşamlar amerika, her nerede yaşıyor ve yaşatılıyorsan.

Kapat