Türkiye’nin konuk ülke olarak davet edildiÄŸi 2008 Frankfurt Fuarı tartışmaları ülkenin genel kültür hayatına iliÅŸkin tartışmalarla iç içe geçti. Nihat Behram, “Evet, Yazarlık Onurumu Frankfurt’tan Sakınıyorum” (16.07.08) baÅŸlıklı bir yazıyla tavrını netleÅŸtirirken, Enis Batur “Toza Dumana Bakış” baÅŸlıklı yazısında Leyla Erbil’in çıkışını olaÄŸanüstü olarak niteliyor. Fazıl Say Nâzım Hikmet Oratoryosu’nun sahnelenmeyeceÄŸini gazeteden öÄŸrenirken, ErtuÄŸrul Günay’ın bu oratoryonun Rusya’ya uygun olduÄŸunu düÅŸündüÄŸünü belirtmesi üzerine Füsun Akatlı fuara katılmama kararı alıyor.
Nihat Behram: “Sakınma, dövüÅŸmek anlamındadır”
“Türkiye’yi temsil etme konumuz ‘her türden oyuncunun birlikte oynadığı’ Avrupa Kupası maçları deÄŸil. O ülkenin düÅŸünce dünyasını temsil eden yazarlar ve düÅŸün, sanat dünyası. .. hükümetler ve hatta en üst düzey devlet yetkilileri tarafından ‘vatan haini’ olarak ilan edilmiÅŸ Nazım Hikmet, Yılmaz Güney, Sebahattin Ali kadar ÅŸerefli onurlu ve derinlikte Türkiye’yi kimse temsil etmemiÅŸtir. Aziz Nesin’den Ruhi Su’ya kadar isimleri çoÄŸaltabiliriz. .. İspanya’dan Kanada’ya dek dünyanın birçok ülkesinde davet edilip katıldığım etkinliklerde ülkemi, dilimi, kültürümü temsil ettiÄŸim dönemde, ben de aynı suçlamayla yurtaÅŸlıktan çıkarılmış bir insandım. Ne zaman nerede kimi ve nasıl temsil etmemiz gerektiÄŸi konusundaki bilgi düzeyi ve tavsiye biçiminizi de biz haketmiyoruz. ..
Ben ÅŸahsen ruhumu emzirdiÄŸim, varlığımın anası coÄŸrafyama karşı sorumluluk duygusuyla kaygılarımı dile getirdiÄŸimi düÅŸünüyorum. Uyarıcı içeriÄŸi ve kazananın Türkiye olması dileÄŸiyle. Ve, her fırsatı bu ülkede kararmanın zemini olarak kullananlara karşı da yazarlığım ve onunla taşıdığım onurumdan baÅŸka bir silahım yok! Evet, yazarlık onurumu Frankfurt’tan sakınıyorum. Bu sakınma aynı zamanda, onu gerektiren nedenlere karşı dövüÅŸmek anlamındadır.” (yazının tamamı için soL)
Enis Batur: “Bazı zamanlar yaÅŸadı burada ya, o dönemlerdeki gibi, bir de direniÅŸ dili geliÅŸtireceÄŸiz”
“Birileri ülkenizde ölmenize bile izin vermemeye yatkınsa, yaÅŸamanıza hiç tahammül edemeyecekler demektir. Denilebilir ki, yurttaÅŸ olarak görevimiz, ülkeyi bu zihniyetin temsilcilerine teslim etmemek için uÄŸraÅŸ vermektir. Sorulmaz mı: Nereye kadar? 1930’ların Almanyası’nda yaÅŸananları bilenler, ne yazık ki doÄŸru kararı kalanların deÄŸil gidenlerin verdiÄŸini gösteriyor.
Türkiye, ‘terk edilesi’ ülke statüsüne mi geçiyor? 2008 yılı Haziranının sonunda Karabük’te yaÅŸanan Latife Tekin olayı, tüyler ürpertici boyutuyla bu soruya haklılık kazandırabilecek türden bir olay. Madımak gelmiÅŸ Latife Tekin’in aklına. Yüzde yüz doÄŸru benzetme: Her büyük yangının baÅŸlangıcında kararlı bir kıvılcım vardır.
Bir yazarı ‘seni ben çağırdım, partimi eleÅŸtiremezsin’ diye susturan, arka çıkan bir baÅŸka yazarı ‘boynunu kırarım’ sözüyla tehdit eden bir anlayış, kara gömleklileri çaÄŸrıştırmıyor mu? Benzetmede abartı bulanları Tarih’in ilgili sayfalarını taramaya çağırırım. Bakıyorum, ‘ÅŸampiyon demokrat kanaat önderleri’nden tıs sesi geliyor bu konuda; besbelli, sorulsa, Latife’nin de Aziz Nesin gibi ‘tahrik’ ettiÄŸini söylemeye hazırlar.
Çok zor(lu) günlerin içinden geçiyor oluÅŸumuz, çok daha zor(lu) günlerin bizi beklediÄŸini gösteriyor ne yazık ki. Her zamanki gibi ‘iÅŸ’imizi en iyi biçimde yapmayı sürdüreceÄŸiz ÅŸüphesiz. Bazı zamanlar yaÅŸadı burada ya, o dönemlerdeki gibi, bir de direniÅŸ dili geliÅŸtireceÄŸiz: Kim olurlarsa olsunlar, Türkiye’yi karanlığa sürükleyenlere karşı. Leyla Erbil, olaÄŸanüstü çıkışlarıyla ölçüyü koyuyor ÅŸu sıralarda: Ona, varlığına, doÄŸru ve kıymetli bir pusula olarak yaklaşıyor, ayar tazelemesi yapıyorum kendi payıma. Elbet baÅŸkaları da var.” (yazının tamamı için Cumhuriyet Kitap)
