(Bu yazının daha ayrıntılı bir hali için bkz. “Yanıltıcı Haber Çevirileri,” Bianet, 07.01.2006)
Küreselcilik karşıtı yazar George Monbiot, sitesinde “İngiltere Soykırımlarını Nasıl Reddediyor” baÅŸlıklı bir yazı yazmış. Yazıda genel olarak İngiltere ve diÄŸer AB üyesi ülkelerin açık sömürgecilik döneminde iÅŸledikleri suçlara deÄŸiniliyor, bu ülkelerin bu suçları unutturmak için özel bir yöntem benimsedikleri, bunları sürekli ve açıkça konuÅŸulur kıldıkları söyleniyor, AB ülkelerinde medyanın özel rolüne dikkat çekiliyor. Bu çerçevede Orhan Pamuk’a dava açılmasının, soykırım temasının yasaklanma çabasının “aptalca” olduÄŸu söylenerek, Türkiye’nin bu konuda AB ülkelerinin deneyimlerinden öÄŸrenebileceÄŸi çok ÅŸey olduÄŸu fikri geliÅŸtiriliyor.
Yazı ilginç bir yazı, Monbiot daha çok küreselcilik karşıtı tartışmalarda anılırken, bu yazısı bazı Türkçe yayın organlarında yer almış, kısmen çevrilmiÅŸ. Fakat yazıdan da ilginç olan ÅŸey, bu kısmi çevirilerin özel bir sansürle yapılması. Çeviri ve haberler genel olarak “İngilizden soykırımı inkar dersi, Mezalimleri inkar etme yöntemi, Guardian’dan Türkiye’ye soykırım tavsiyesi” gibi baÅŸlıklar altında yer aldı. Oysa Monbiot’nun yazısının son paragrafı çok çarpıcı bir cümleyle sona eriyor. Bu paragrafın çevirisi NTVMSNBC’de yer alırken en önemli kısmı, yani son cümlesi çıkartılmış. Metnin aslı ÅŸöyle:
“Turkey’s accession to the European Union, now jeopardised by the trial of Orhan Pamuk, requires not that it comes to terms with its atrocities; only that it permits its writers to rage impotently against them. If the government wants the genocide of the Armenians to be forgotten, it should drop its censorship laws and let people say what they want. It needs only allow Richard Desmond and the Barclay brothers to buy up its newspapers, and the past will never trouble it again.”
Benim altını çizdiÄŸim kısma yer vermeyen NTVMSNBC çevirisi ÅŸöyle:
“Türkiye’nin ÅŸimdi Orhan Pamuk davası ile tehlikeye giren AB üyeliÄŸi, geçmiÅŸteki zulümlerle hesaplaÅŸmasını deÄŸil, yazarlarının bu konuda öfkelenmesine izin vermesini gerektiriyor. EÄŸer Türk hükümeti, Ermeni soykırımının unutulmasını istiyorsa, sansürleyen yasaları bir kenara bırakarak herkesin istediÄŸini söylemesine izin vermeli. Böylece artık geçmiÅŸ onları rahatsız etmeyi bırakır.”
Bu eksik çeviri yazıdaki temel vurguyu çarpıtması nedeniyle tümüyle yanlış ve taraflı. DoÄŸru çeviri ÅŸöyle olabilir:
“Türkiye’nin artık Orhan Pamuk davasıyla tehlikeye giren, AB’ne kabul ediliÅŸi kendi mezalimleriyle uzlaÅŸmasını gerektirmiyor; yazarlarının bunlara karşı çaresizce öfkelenmesine izin versin yeter. EÄŸer hükümet Ermeni soykırımının unutulmasını istiyorsa, sansür yasalarını kaldırmalı ve insanların istediklerini söylemelerine izin vermeli. Gazetelerini Richard Desmond ve Barclay kardeÅŸlerin satın almasına izin versin yeter, geçmiÅŸ bir daha başını aÄŸrıtmaz.”
Richard Desmond ve Barclay kardeÅŸler İngiltere’de gazeteleri satın alan dev medya tekelleri. Desmond aynı zamanda Asian Babes (Asyalı Bebekler) ve Readers’ Wives gibi pornografik yayınların sahibi.
Kısacası: küreselcilik karşıtı Monbiot, açık seçik bir ÅŸekilde yeni dünyada her türlü insani konunun çıkar gruplarının denetiminde olduÄŸunu söylüyor, fakat bu bize çevrilmiyor. Tuhaf bir ÅŸekilde, küreselcilik karşıtı yazar, “İngiliz” ve “AB sözcüsü” kılınıveriyor.
Yanıltıcı, Kafa Karıştırıcı, Küreselci Çeviri
Related Posts
30 Eylül Dünya Çeviri Günü’nde Bolu’dayız
29 Eylül-1 Ekim tarihleri arasında Bolu İzzet Baysal Üniversitesi’nde kalabalık katılımlı bir çeviribilim toplantısı gerçekleÅŸiyor. “BOLU ABANT İZZET BAYSAL ÜNİVERSİTESİ ULUSLARARASI AKADEMİK ÇEVİRİBİLİM ÇALIÅžMALARI KONGRESİ & BOLU ABANT IZZET BAYSAL…
“Dünyada Çeviri EÄŸitiminden Kesitler: Farklı EÄŸilimler ve Ortak Hedefler” Kolokyumu
İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Çeviribilim Bölümü “Dünyada Çeviri EÄŸitiminden Kesitler: Farklı EÄŸilimler ve Ortak Hedefler†baÅŸlıklı bir lisansüstü araÅŸtırma kolokyumu düzenliyor. Kolokyum 9 Aralık 2021 tarihinde 10.00 – 16.00 saatleri arasında Zoom üzerinden gerçekleÅŸtirilecek.Â
