Çevirmenler BirliÄŸi FSEK deÄŸiÅŸikliÄŸi tasarısına karşı bir basın açıklaması yaptı:

ÇEVİRMENLERİN ÖZERK ÖRGÜTLENMESİ ENGELLENEMEZ: ÇEVBİR’E DOKUNMAYIN!

Kültür Bakanlığı Telif Hakları ve Sinema Genel MüdürlüÄŸü, aynı alandaki meslek birliklerinin birleÅŸtirilmesi için, bir süreden beri Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’nun ilgili maddelerinde deÄŸiÅŸiklik yapmak üzere çalışıyor. Yakında Meclis’e gönderileceÄŸi söylenen bu yeni yasa teklifi, telif hakları alanının düzenlenmesi konusunda olumlu birçok öneri içerse de, çok temel bir yanlışla malul: Bu alanın en önemli aktörleri olan meslek birliklerinin yeni düzenlemeler konusunda fikirleri alınıyormuÅŸ gibi yapılsa da, gönderilen öneri ve uyarılar hiç dikkate alınmıyor!

Özellikle meslek birliklerinin –ya da yeni adıyla “telif birliklerinin”– düzenlenmesinde, sektörlerin ve alanların belirlenmesinde vahim yanlışlıklar yapılıyor. Her sektör ve alanda tek bir meslek birliÄŸi kalmasını öngören taslakta evvelce çevirmenlerin dahil olduÄŸu iÅŸleme ve derleme eser alanı kaldırılırken, yerine bunu karşılayacak bir alan konmuyor. Yayıncılık sektörünün en çok sömürülen halkası durumundaki çevirmenlerin haklarını koruma ve geliÅŸtirme yolunda, kurulduÄŸu 2006 yılından beri çok önemli iÅŸler baÅŸarmış Çevirmenler Meslek BirliÄŸi ÇEVBİR’in özerk varlığını sona erdirecek bir düzenleme bu. ÇEVBİR, saptanan alanlardan biri olan “ilim ve edebiyat eserleri” alanında varlığını sürdürecek tek birliÄŸin içine (bilgisayar programcıları, yazarlar ve akademisyenlerden oluÅŸacak yaklaşık 3000 kiÅŸilik bir topluluÄŸun içinde yalnızca %10’luk bir oranla) etkisiz eleman olarak dahil edilmek isteniyor. Açık ki bu, ÇEVBİR’in ÅŸimdiye kadar çevirmenler lehine elde ettiÄŸi bütün kazanımların yok edilmesi, çevirmenlerin ÇEVBİR öncesinde içine gömülmüÅŸ oldukları görünmezlik ve etkisizlik batağına geri itilmesi demek! ÇEVBİR anlık bir dürtü sonucu deÄŸil, ÅŸimdi ÇEVBİR’in içinde eritilmek istendiÄŸi meslek birlikleri o zamanlar da faaliyette oldukları halde çevirmenlerin haklarını hemen hiç koruyamadıkları için kurulmuÅŸtu.

Üstelik önerilen yasa taslağında, kitap çevirisinin yanı sıra altyazı/dublaj çevirisi ve tiyatro oyunu çevirisi de yapan üyelerimiz, bu alanlardaki eserlerinin haklarını korumak için söz konusu alanlardaki meslek birliklerine de ayrı ayrı üye olmaya zorlanıyorlar. Son derece düÅŸük ücretlerle çalışan çevirmenlerin böyle bir ÅŸartı yerine getirmelerinin imkânsız olduÄŸu açıktır. Halbuki taslakta saptanan alanlar arasına “Çeviri”nin de eklenmesi, bu tür sakıncaları ortadan kaldıracaktır. Kaldı ki çeviri tüm dünyada akademik anlamda bağımsız bir alan olarak kabul edilmekte ve yalnızca çevirmenlerin katılımıyla oluÅŸturulmuÅŸ ayrı birlikler bulunmaktadır. Çevirmenler, yazarlarla aynı çatı altında örgütlenmeye zorlanamazlar.

Bütün bu itirazlarımızı Kültür Bakanlığı’nın ilgili birimlerine ayrıntılı olarak, defaten iletmemize raÄŸmen, gönderilen son taslakta görüÅŸlerimizin hiçbir ÅŸekilde dikkate alınmadığı görülüyor. Bu ilgisizliÄŸi kınıyor, çevirmenlerin özerk örgütü ÇEVBİR’i tarihe karıştıracak, çevirmenleri yine hayalet derekesine indirecek bu düzenlemeleri ÅŸiddetle protesto ediyor; duyarlı kamuoyunu ve kültürel alanda faaliyet gösteren tüm kurum ve kuruluÅŸları bize destek vermeye çağırıyoruz.

ÇEVBİR gerçek olan bir hayaldir, hayalet deÄŸil! ÇEVBİR’e dokunmayın, dokunulmasına izin vermeyin!

Çevirmenler BirliÄŸi

www.cevbir.org