İnsanın başına binde bir bile gelmeyecek olaylar vardır: 10 Mayıs 2008, Pazar günü böyle bir olay geldi başıma. Sabahleyin erkenden kalktım, hemen çıktım evden ve ALES, yüksek öÄŸrenim sınavına gittim. Biraz artık doktora yapmanın vakti geldi gibi bir düÅŸünceyle, biraz da kendimi kendime bir ÅŸey yapıyormuÅŸ gibi göstermek için karar vermiÅŸtim sınava girmeye – yaklaşık yirmi yirmi beÅŸ kere girdiÄŸim bu tip sınavları artık iyiden iyiye unuttuÄŸumdan, biraz da özlem duyarak girmek istedim sınava. EÄŸlenceli bir rastlantıyla, sınav yerim, liseyi okuduÄŸum yerde, NiÅŸantaşı’nda, liseden iki sokak ötedeki Nilüfer Hatun İlkokulu çıktı. Binaya girdim, numaralı yerimi buldum, küçücük bir sıraya ayaklarımı sokup oturdum, duvarlardaki padiÅŸah, sultan, yönetici resimlerini, mevsimler tablosunu, ilkyardım kutusunu seyrederek sessizce sınavın baÅŸlamasını bekledim. Soru kitapçıkları dağıtıldı, sınav baÅŸladı.
Sayısal soruları uzak bir ülkenin ÅŸifreli dili gibi geldi, hızla sözel sorulara yöneldim. Sırayla çözmeye baÅŸladım. Paragraftan anlam çıkarma, karışık cümleleri sıraya dizme, yanlış ifadeyi bulma gibi oyunları oynadıktan sonra, karşıma çıkan bir soru beni ürpertti – ÅŸaÅŸkınlık ve sevinçle. Soru ÅŸöyleydi:
I. harflerin görünümleri ve sesleriyle
II. ünlü Rus ÅŸair bu dizelerinde
III. bağlantı kurarak sanatseverleri
IV. bir dansçının hareketleri arasında
V. farklı düÅŸünmeye çağırıyor
Yukarıdaki sözler anlamlı ve kurallı bir cümle oluÅŸturacak bir biçimde sıralandığında, hangisi baÅŸtan ikinci olur?
A) I B) II C) III D) IV E) V
Okudum ve yüzümde bön bir sırıtmayla soruyu seyrettim bir süre. Soruda bahsedilen yazar tek bir yazar olabilirdi: Andre Belıy. Bu yazarın bahsedilen yapıtı da sadece tek bir yapıt olabilirdi: Glossolalia. Benim Petersburg romanından sonra, Belıy’ı tanıma sürecimde ÅŸans eseri tanıyıp sevdiÄŸim, çevirdiÄŸim, yayımlanması için uÄŸraÅŸtığım ve bir süre önce Yapı Kredi Yayınları’ndan yayımlanan Glossolalia. Dansçının, ritim dansçının hareketleri ve dil arasında, ses ve beden arasında iliÅŸkiler kuran tek yazar, tek Rus yazarı Andre Belıy’dı ve ÅŸimdi, daha hakkında bir kapsamlı bir tanıtım ya da eleÅŸtiri yazılmamış olan bu kitap, bir ALES sorusu olarak karşımda duruyordu. Bir çevirmen için bundan daha büyük sürpriz, bundan daha tuhaf mutluluk olabilir mi? Bu soruyu hazırlayanlara, Belıy’ı herhalde sevmiÅŸ olanlara çok teÅŸekkür ederim. Çeviri kültürün tam anlamıyla her yerinde. Hayat tam anlamıyla hayret verici bir ÅŸey! Sınav sırasında buna sorunun yanıtından baÅŸka verecek bir tepki bulamadım: Aaaa!

