Olay çeviri krizi deÄŸil bilgi ve açıklık krizi. YeniÅŸafak gazetesinden Sercan KüçükÅŸahin süreci özetlemiÅŸ:
“Bu arada programda Casson’un sunumunu tercüme etmeleri için tecrübeli tercümanlar yerine İtalyanca okuyan iki öÄŸrenci görevlendirilince tercüme krizi yaÅŸandı. Simültane çeviride zorlanan iki öÄŸrenci “kısa kelimeler kullanması halinde çeviri yapabileceklerini” söyledi. Ancak yine çeviride zorluk yaÅŸanınca öÄŸrencilerden biri “Lütfen kusura bakmayın” diyerek salonu terk etti. DiÄŸer çevirmen ise Ankara Üniversitesi İtalyan Dili ve Edebiyatı öÄŸrencisi olduklarını, konulara çalışarak geldikleri halde yine de yeterli olamadıklarını söyleyerek, Casson’dan özür diledi, ÖÄŸrencinin gözyaÅŸlarını tutamaması üzerine öÄŸrenciyi Casson teselli etti. Program TRT’den Fransızca çevirmen çağırılmasının ardından devam etti.”
“İtalya’daki “Temiz Eller” operasyonunu yürüten ve Gladyo’yu bitiren Savcı Felice Casson”u Türkiye’ye davet ediyorsunuz ve ya İngilizce konuÅŸmasını bekliyorsunuz, ya da önemli bir ÅŸey söylememesini – ki çeviri organizasyonunu yapamıyorsunuz. Akıl alır gibi deÄŸil.
İlginç bir ÅŸey, çeviri sorunu yaÅŸanan ve genç çevirmen Nihan UzunoÄŸlu’nun krizi büyük bir özgüvenle, profesyonelce idare ettiÄŸi bir anı, televizyon ve gazetelerin organizatörün, yani organizasyonu yapamayanın adını hiç anmadan verebilmiÅŸ olması. Bu büyük bir baÅŸarı. Bu ikinci bilgilendirme krizi.
Birinci bilgilendirme krizi, toplantıya davet edilenler konusunda sadece çevirmenlere deÄŸil, topluma da bilgi verilmemesi. HSYK internet sitesinde toplantının bilgisi ÅŸu ÅŸekilde verilmiÅŸ:
“Özel Yetkili Ağır Ceza Mahkemesi BaÅŸkanlıklarında ve Cumhuriyet BaÅŸsavcı Vekilliklerinde görevli hâkim ve Cumhuriyet savcılarına yönelik düzenlenecek olan meslek içi eÄŸitim programına katılacaklar ve katılım tarihleri Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu Birinci Dairesinin 01/03/2012 tarihli ve 592 sayılı kararı ile ekli listede gösterildiÄŸi ÅŸekilde belirlenmiÅŸtir.
        Meslektaşlarımıza saygı ile duyurulur.
        Eki: Katılımcı Listesi ve Program Tarihleri“
Eke tıkladığınız zaman ÅŸu yazı beliriyor: “Bu Linke Sadece UYAP Ağı İçindeki Bilgisayarlardan EriÅŸebilirsiniz…” Ve ÅŸu anda internette bu programa kimlerin katıldığının açık bilgisi bulunmuyor.
Yani ne toplumu, ne çevirmenleri, ne savcıları ne de davet edilenleri bilgilendirmeyi baÅŸaramayan bir toplantı bu. Kriz varsa, medyanın bunu görmemesinde var. Çevirmenler bütün koÅŸullara raÄŸmen bilgiyi yaratmaya çabalıyorlar.
Çevirmen Nihan UzunoÄŸlu’nu, arkadaşını, olaya müdahale ederek toplantının devam etmesini saÄŸladığı halde İSMİ ANILMAYAN Fransızca çevirmenini tebrik ediyorum. Tökezleyene gülmeye alışmış olanlara aldırmasınlar.
Nihan UzunoÄŸlu: “Buyrun siz cüret edin, daha çok gülelim”
“ArkadaÅŸlar her ağızdan olur olmaz üzücü sesler çıkıyor maalesef.
Bilinsin istiyorum ki bize ne metin verildi ne kimin geleceÄŸini biliyorduk ne de basın mensuplarının varlığından haberdardık. Biz o ana kadar hiç bilgimiz olmayan konu üzerine 1,5 saat konuÅŸtuk ve son 15 dakika kala bu durum yaÅŸandı.
Ayrıca bize sohbet havasında olacağı ve çok basit geçeceÄŸi söylenmiÅŸti çünkü kabul etmeden önce hukuk üzerine bilgimizin olmadığını açıkladık.
Fakat sürekli bizi aradılar ve ısrarla yapabileceÄŸimizi söylediler. Demek istediÄŸim ÅŸu ki her ÅŸekilde ispatlayabileceÄŸim mailim de konuÅŸmam da vardır.
Çünkü bize bir sempozyumdan, olayın ciddiyetinden, kameralardan kesinlikle haber verilmedi ve biz de tabii ki normal tercümanlık iÅŸi gibi düÅŸündük yoksa böyle ciddi bir resmi iÅŸi yeminli tercüman olan kiÅŸiler bile geri çevirirken biz de kabul etmezdik.
Demek istediÄŸim baÅŸka bir ÅŸey ise Savcı İngilizce bilmediÄŸinden İtalyanca devam edilmek zorunda kaldı ve oraya gidildiÄŸinde elinden gelen yapılmalıydı, ama yok diyorsanız ki ben daha iyi yapardım buyrun siz cüret edin daha çok gülelim.” (Yurt)
O anın filmleri: http://video.ntvmsnbc.com/
http://tvarsivi.com/player.php?i=2012030456609
Çiler N. KoÅŸar’ın haberinde yer alan organizatör ÅŸirketin açıklaması, bilgi sorununun kaynağına iÅŸaret ediyor:
“HSYK yetkilileri ise, olayda sorumluluklarının bulunmadığını belirterek, “Biz bu toplantıların organizasyonu için ‘Parantez’ isminde bir firmayla anlaÅŸtık†dedi.
Parantez yetkilileri ise “Önce İngilizce tercüman istediler, ancak toplantıya üç dört gün kala İtalyanca tercüman istediler. Türkiye’de sadece 8 tane var. Firmamız da bu arkadaÅŸları buldu†dedi.” (Ankahukuk)

Merhaba arkadaÅŸlar,
“Çeviri krizi deÄŸil, bilgi ve açıklık krizi” baÅŸlıklı yazı moralimi çok bozdu. Oradaki genç arkadaÅŸlarım adına ve onlar için çok üzüldüm. Tam bir kâbus, bir travma gibi. Bir meslek bu kadar mı basite indirgenebilir, bu kadarmı hafife alınır???. O genç çevirmenlerin hiç bir suçu yok. Bütün suç, böylesine önemli bir organizasyonu üstlenmesini bilen ama profesyonel ve tecrübeli bir çevirmenin iÅŸini ve önemini maddi manevi takdir edemeyen kiÅŸilerdedir.
Dilek Hanım, haklısınız,
neyse ki pek gurur kırıcı gülüÅŸmeler yaÅŸanmamış..
Mehmet Ali Birand da gülse bile çevirmene destek vermiÅŸ: “Genç çevirmenin aÄŸlaması ve çeviri yapamadığını seminerdeki izleyicilere söylemesini doÄŸru bir davranış olarak bulan Birand genç çevirmene destek verirken, kendini de gülmekten alamadı.”
http://www.stargazete.com/medya/birand-gulme-krizine-girdi-haber-434197.htm
Gülüp geçme kültürünün ötesine geçerek dezenformasyonu, hatta enformasyon noksanlığını vurguladığı için bu yazıdaki tespitleri çok yerinde buldum.
Tabii ki üzücü bir olay. Yalnız, çeviremeyenin açıklaması özellikle olayı daha da komik yapıyor:
Nihan UzunoÄŸlu: “Buyrun siz cüret edin, daha çok gülelimâ€
Bu ne demektir? Bana bu açıklama, “ben bunu yapmaya cüret ettim, kolaysa siz yapın” demiÅŸ gibi geldi. Elbette, kendi alanından olmayabilir, ilk çevirisi olabilir, ama zaten yürümüyorsa bunu o an neden söylemiyor?
Bu mantık bende de, belki siz deÄŸerli okuyucularda da var: “ben bilirim” diyoruz. Trafikte makas hareketleriyle, yaralıya bir doktor edasıyla müdahale etmekle, hayatında hiç yapmadığı halde musluk tamir etmekle bunu gösteren bizler varız.
KeÅŸke yukarıdaki basit açıklama hiç yapılmasaydı da, sadece gülüp geçebilseydik. İbare, olayın yanında çok daha vahim.
Sayın Misafir, yargınızda haklısınız, iÅŸi veren, aracı, çevirmen, hepsi hatalı – fakat olaya bakılırsa, çevirmen iÅŸ yürümediÄŸi anda bunu söylüyor. Bu olayı haber haline getiren de bu zaten. Genç bir insanı, samimi bir toplantıda çeviri yapmaya davet ile basına açık toplantıya çağırmak arasında daÄŸlar var.
Benim memleketimde en tercih edilen hizmet ucuz olanıdır. Bu iÅŸi hakkıyla yapan profesyoneller emeklerinin karşılığını talep edince organizasyon firması Dil Tarih’ten iki öÄŸrenciye bu iÅŸe ucuza yaptırırız demiÅŸlerdir. Gerisi laf… Galiba bir, iki yıl önceydi, yine bir devlet kurumunun düzenlediÄŸi “eliÅŸi” sempozyumunda kürsünün arkasında bir pankart asılıydı ve internet ortamında çok meÅŸhur olmuÅŸtu. İngilizcesi, yanlış hatırlamıyorsam, “hand job” gibi bir ÅŸey yazılmıştı. Aynı zihniyet…
Üniversitelerde, Mütercim-Tercümanlık ve Çeviribilim bölümlerinde 20 uılı aÅŸkın süredir eÄŸitim verilmekte. Bu bölümlerin var olmasının bir sebebi var öyle deÄŸil mi? Bu iÅŸin bir çok teorisi, tekniÄŸi, uzmanlığı ve pratiÄŸi var. Ancak, her dil bilenin tercüman addedilmesinin önüne geçmek hala zor. Her iÅŸte olduÄŸu gibi çevirmenlikte de profesyonellik önemli. Fakat bu örnekte gördüÄŸümüz üzere ne organizasyonu düzenleyenlerde profesyonellik var, ne çevirmen olarak oraya getirilmiÅŸ öÄŸrenciler -her ne kadar ellerinden gelenin en iyisini yapmaya çalışsalar da- profesyonel birer çevirmen, ne de bu haberi kaleme alan gazeteciler… Simültane çeviri nedir? Ardıl çeviri nedir? Kelimenin uzunu kısası nasıldır? Kısa olunca daha mı kolay çevrilir KELİMELER? Yazında deÄŸinildiÄŸi gibi gelen profesyonel çevirmen kimdir? Daha pek çok soru var sorulacak, ancak cevaplayabilecek kadar vasıflı kiÅŸiler tercih edilmiyor çeÅŸitli nedenlerle. Genç öÄŸrenciler adına üzüldüm, böyle bir duruma düÅŸürülmek hoÅŸ deÄŸil. Ama bir taraftan da bu fiyaskonun medyaya yansıması iyi. İşi ucuza deÄŸil, iyi yapana, profesyonel olana vermek gerektiÄŸi belki bir nebze insanların kafasına girmiÅŸtir. İnÅŸallah bu bir ders olmuÅŸtur.
http://tvarsivi.com/?y=13&z=2012-03-14%2023:30:00
Konferans tercumanlarinin meslek orgutu TKTD’nin gorusu icin yukaridaki linke bakabilirsiniz.
http://tvarsivi.com/player.php?y=13&z=2012-03-14%2023:43:00