Ömrü boyunca ülkenin dört bir yanında çalışmış Annem ÅŸahsında bütün öÄŸretmenlerin ellerinden öperek.

Bir süredir hayretle bakıyorum çoÄŸalan asparagas çevirilere. Bir anlam veremiyorum. Fakat gitgide ürkütücü bir hal alıyorlar sanki. Bunların ilki Bianet adlı internet gazetesinden. 10 Kasım 2006 tarihli bir haber: “AB: Çocuklarınızı Koruyamıyorsunuz.” Habere göre AB ilerleme raporu böyle söylemiÅŸ. Oysa gerçek bu deÄŸil: haberin tek içeriÄŸi rapordan yapılan dağınık çeviriler, manÅŸetini destekleyecek ÅŸekilde sıralanmış çeviri parçacıkları. Raporla ilgili bir kaynak haberde yok. AB’nin kendi sitesine gidip raporun kendisine bakıyorsunuz, AB böyle bir ÅŸey söylememiÅŸ, sadece Türkiye’de çocukların toplumsal hayat içinde sıkıntılar çektiÄŸini dile getirmiÅŸ. Ciddi görünümlü, insanı tedirgin eden asparagas çevirilerden sadece biri.

Aynı mantığa sahip asparagas çeviriyle Hürriyet gazetesinde karşılaşıyoruz. Bir öÄŸretmenin öÄŸrencisi tarafından tecavüze uÄŸradığını fazlasıyla ayrıntılı biçimde anlatıyor haber: “ÖÄŸrenci sınıfta tecavüz etmiÅŸ”. Nerede olmuÅŸ olay? İngiltere’de. Fakat haberin altında bir kaynak yok. Neyse ki internet var: öÄŸretmenin ismini aradığımızda BBC‘de haberin 7-11 Kasım tarihleri arasında ele alındığını, basit bir asparagas hikayesinden daha karmaşık bir insanı boyutu olduÄŸunu öÄŸreniyoruz. Üstelik çeviri haberin kaynak metne hiç baÄŸlı kalmadığını, yıkıcı bir ÅŸekilde süslediÄŸini de.

Aynı mantıkla Vakit, Yeni Asya gibi çeÅŸitli gazetelerde manÅŸete taşınan bir haberde karşılaşıyoruz. Rus trenlerinde haremlik selamlık uygulaması baÅŸladığını duyuruyor haberler. Oysa böyle bir ÅŸey yok: bütün çaÄŸdaÅŸ, aklı başında ülkelerde olması gereken ÅŸey olmuÅŸ, uzun, bir geceyi aÅŸan tren yolculukları için bir tren ÅŸirketi üç tip bilet koymuÅŸ: kadın kompartımanı, erkek kompartımanı, karışık kompartıman. Hepsi aynı fiyata, istediÄŸinizi alabiliyorsunuz. Banliyö yolculuÄŸundan bahsetmiyoruz, gece yolculuÄŸundan bahsediyoruz. Yıllardır Türkiye’nin bir ucundan diÄŸerine yolculuk etmek zorunda kalmış olan kadın memurlar, öÄŸretmenler iyi bilir: karma kompartımanlarda uyumak sıkıntılı olur, insan gece uyurken hangi edepsizle karşılaÅŸacağını bilemez ve iÅŸte Rusya’da bir ÅŸirket bu sıkıntıya çözüm getirmiÅŸ. EÄŸer Türkiye’de de demiryolları güçlendirilseydi, bu uygulama burada da büyük haklılıkla yapılırdı. Üstelik Türkiye’de otobüsle ÅŸehirlerarası gece yolculuklarına çıkmak zorunda kalanlar da bilir, kadın erkek genellikle ayrı oturur otobüslerde. Gazetelerin haberi insani gerçeÄŸi asparagas çeviri yoluyla dini çarpıtmaya uÄŸratması bir yana, farkında olmadan yeryüzünde kendisinden korunulması gereken özel bir “erkek” cinsinin var olduÄŸunun, cinslerin birlikte toplumsallaÅŸmasının olanaksız olduÄŸunun imasını içeriyor.

kuduruyor.jpg

Aynı mantığın ürkütücü bir sunum örneÄŸi YeniçaÄŸ gazetesinden. 18 Kasım 2006 günü üç haber ajansından (REU-ADG-ALÅž) aktarılan bir çeviri, Çin’de kuduz hastalığının yayıldığını yukarıdaki resimle ve “Çinliler Kuduruyor” baÅŸlığıyla duyuruluyor. “Çinliler Kuduruyor” mu? Aynı gün, Çin’de bulunan M.E. bakanı, katıldığı bir toplantıda Türkiye’de liselere Çince dersinin konulacağı gibi ilginç bir açıklama yapıyor. Aynı gün, Çin’le ilgili iki haber, fakat çeviri olan incitici bir asparagas. İnternet üzerinde araÅŸtırma yaptıkça gerçeÄŸe yaklaÅŸmak mümkün: Çin’de, genel olarak Asya’da kuduzla çok geniÅŸ çaplı bir mücadele veriliyor, insanların ağır zarar gördüÄŸü bu hastalıkla mücadele sırasında hayvan hakları ihlalleri de sözkonusu oluyor ve aslında Çin’de kuduz sorunu çok uzun zamandır basında yer alıyor. Çeviri yoluyla yapılsa da çeviri hatası deÄŸil bu asparagas sunum, liselerde Çince öÄŸrenilse bile Çin’le ilgili haberleri tuhaf ÅŸekillerde alabileceÄŸimizi gösteriyor.

20 Ekim 2006 tarihli bir asparagas daha da tedirgin edici. İhlas Haber Ajansı Mardin, Kuruköy’de bir yeni mezar çukuru açılırken toplu mezar bulunduÄŸu haberini veriyor. Köyün yaÅŸlı muhtarı bunun mezarın yapısı ve içindeki kalıntılar nedeniyle tarihi bir mezar olabileceÄŸi yorumunu yapıyor, haklı olması büyük olasılık, çünkü eski yerleÅŸimlerde mezarlıklar genellikle eski mezarlıklarla aynı bölgeye yapılıyor. Sonuçta arkeologların, paleontologların incelemesi gereken bir kazı. Fakat bu olmadan önce, haber yolculuÄŸa çıkıyor. Aynı gün, pek deÄŸiÅŸiklik göstermeden, fakat haber kaynağı belirtilmeksizin Olay Medya’nın sitesinde. Fakat aslında haber belki de ilk kez 18 Ekim’de “300 kiÅŸilik bir mezar” söylentisiyle baÅŸlamış. Daha sonra rakam 38’e inmiÅŸ. 30 Ekim’e geldiÄŸimizde Özgür Gündem aracılığıyla haberin uluslararası yolculuÄŸuna baÅŸladığını ve çok farklı bir boyut kazandığını görüyoruz. Artık bu mezarın Ermeni ve Süryani (Asuri) genocide’lerine ait olduÄŸu öne sürülüyor. Gazete/yayın 22 Ekim’de bir David Gaunt’la görüÅŸmüÅŸ ve Gaunt, konuyla ilgili daha yayınlanmamış olan ilk kitabını kaynak göstererek bunun bir genocide mezarı olduÄŸunu söylemiÅŸ. 10 Kasım’a geldiÄŸimizde, yine aynı gazete/yayın İHD’nin konuya müdahale ettiÄŸini belirtiyor. Bu arada haber türlü ÅŸekiller almış, “Türkiye, Zirabebaba’daki 300 kiÅŸilik bir toplu mezardan” ve “Türkiye’de Süryani Genocide Kurbanları Bulundu”ya dönüÅŸmüÅŸ. Bunu da “At Anycost Jesus Mission (Underground Ministry for Evangelising Muslim Nations)” yani “Bedeli Ne Olursa Olsun İsa Misyonu (Müslüman Milletleri HıristiyanlaÅŸtırma Yeraltı Papazlığı)” bildiriyor. Pes artık, katliam kitabı tanıtımları, sözde bilimler, rakam kurgulamaları, tuhaf yeraltı papazlıkları, suçlamalar.. Herkes kendine kendince asparagas genocide çevirisi yapıyor.

PORNO ÇEVİRİLERİ

Ama haksızlık etmemek gerek asparagasın da bağımlıları var ve kimbilir örneÄŸin belki de Bianet, AB raporunda “çocuklarınızı koruyamıyorsunuz deniyor” gibi bir yorum ve çeviri yaparken, raporda yer almayan baÅŸka bir olguya dikkat çekmek istiyordur: “İnternetten çocuk pornosu indirme suçuyla tutuklanan Enka Okulları Yabancı Diller Bölüm BaÅŸkanı Kanadalı Claude Joel Fortin’in fotoÄŸraf makinesinde, 6-7 yaÅŸlarında bir erkek çocuÄŸun dansöz kıyafetli görüntüleri bulundu.” (Sabah, 08.10.06) Son günlerde yaÅŸanan birçok çocuk pornosu olayında yabancı dil öÄŸretmenlerinin adlarının geçtiÄŸine rastlanıyor ve belki Bianet, çocuklarımızı koruyamamanın bu boyutuna dikkat çekmek istemiÅŸ, o yüzden yorumlu bir çeviri yapmıştır. Kimbilir.

Çünkü Hürriyet böyle bir çeviri yapmış. 18 Kasım 2006 günü İngilizce yayınında aÅŸağıdaki habere yer vermiÅŸ:

Embarrassing news for Turkey on the internet
The recent raping of a 17-month-old baby, N.N.B., in Izmir, has helped to establish Turkey’s reputation for paedophilia problems. Turkey is the first country to appear in search results by Google when the words “child porn” are typed into the search box, according to research by Hürriyet. Turkey’s three largest cities, Istanbul, Izmir and Ankara, are the most popular entries in the cities category.
Interest in child pornography has been increasing in Turkey, according to a news story published in Hürriyet a month ago based a count of Google searches. The number of Turks searching for child pornography on the Internet has increased in the past month despite a number of arrests made for child-pornography crimes.

İlginç bir haber çevirisi. Çünkü ÅŸaşırtıcı bir biçimde bebek olayından bir hafta kadar önce patlak veren Enka haberine ya da yine yakın tarihli örneklere deÄŸinmiyor. Hürriyet’in bir araÅŸtırma yaptığını öne sürüyor, fakat bu araÅŸtırma Google’ın en çok aranan sözcükler istatistiklerine bakmakla sınırlı. Türkiye’de internet üzerine “çocuk pornosu” aramalarının arttığını belirtiyor: fakat dikkat edilirse, internet üzerinde bu aramanın “child porn” sözcükleriyle mi, yoksa “çocuk porno/su” sözcükleriyle mi yapıldığını belirtmiyor. Tam bir asparagas, fakat uluslararası: kendi kendini kaynak göstererek haber yapıyor ve internet aramasının bir ÅŸey ifade etmediÄŸini (bu yazıyı yazarken ben de aradım), internet üzerinde bu tür sitelerin “com.tr” uzantılı adres alamadıklarını, fakat “.com” gibi yabancı uzantılar aldıklarını ve bu ÅŸekilde yayın yaptıklarını tam anlamıyla unutturuyor. Basının bebek olayının üzerine akıldışı ÅŸekillerde almasının ardında tuhaf bir ÅŸeyler var. Tecavüze uÄŸrayan bebek ve annesi günlerce sonsuz sayıda resim ve yazıyla haber konusu olurken, özel eÄŸitim kurumlarında çalıştırılan öÄŸretmenlerin yarattığı tehlike sessizlikle geçiÅŸtiriliyor. Çünkü büyük olasılıkla bu haberlerin bebek ve bebeÄŸine bakamamaktan dolayı hapse atılacak olan 38 yaşındaki annesi için “kötü reklam” olmayacağı, ama özel eÄŸitim kurumları için “kötü reklam” olacağı düÅŸünülüyor belki de. Asparagası açıklamıyor bu kuÅŸkusuz, gazetenin çok ciddi bir konuda akıldışı ciddiyetsizlikte bir haber yapmasını ve bu haberi çevirmesini de açıklamıyor; ama durum bu: “çocuklarınızı koruyamıyorsunuz,” evet, asparagastan.

“PORNOCU MİLLET”!

Asparagastan gelen bu asparagastan haberlerine gülüp geçilebilir. Ama ne kadar: sonuçta genocide çevirileriyle “katil milletlerden” bahsedilirken, porno çevirileriyle “pornocu millet”ten bahsedilmeye baÅŸlandı. Garip bir ortam bu: yoksulluÄŸun, gelir dengesizliÄŸinin, geleceksizliÄŸin ciddi bir ÅŸekilde arttığı bir ülkede, ancak büyük sermayenin, büyük örgütlerin, uluslararası ÅŸirketlerin, mafyaların yapabileceÄŸi, yaptığı iÅŸleri (genocide ve porno gibi iÅŸleri) birtakım “millet”lere, “halk”lara, “etnik”lere yüklüyorlar. Sözde “çocuklarınızı koruyamıyorsunuz” demiÅŸ AB; ve buna karşılık daha 38 yaşındayken 60 yaşındaki bir insanın yaÅŸlanmış yüzüne sahip olan ve bebeÄŸini tecavüz, porno endüstrisinden koruyamamış bir kadınla bebeÄŸinin resmini günlerce yayınlayan bir gazetenin köÅŸe yazarı da “pornocu millet” diye adlandırdıklarına çekinmeden soruyor: “Evimize günlük gazeteleri alan bizler çocuklarımızı nasıl koruyacağız?”
Koruyamayacağız: bu amaçlı asparagas çevirilerle; iÅŸsizlerin, açların, kanserlilerin, çöp toplayıcılarının günden güne arttığı ülkeyi yanıltıcı haber çevirileriyle dolduran, hayatı etnik, gündelik ve sosyetik hayat olarak üçe ayırmış olan basınla ne çocukları ne kendimizi koruyamayacağız. BebeÄŸini, 17 yaşındaki kızını ve kuÅŸkusuz kendisini yerel ve küresel seks ticaretinin bir malı haline getirdiÄŸinden bahsedilen F.B. olarak kodlanan kadın 38 yaşında, 1968 doÄŸumlu: 1980’lerde ergenliÄŸini yaÅŸamış ve 1990’larda 20’li yaÅŸlarında ilk çocuÄŸunu doÄŸurmuÅŸ. Åžimdi 38 yaşında Türkçe’ye ilk kez çevirtmiÅŸ kendi hayatını ve uluslararası çevirilerle böylece ünlenmiÅŸ: kendini koruyamamış, onu koruyamamışsınız ve çocuklarınızı böyle koruyamayacağınızı haykırıyor yüzünüze. Ama boÅŸverin, boÅŸverin bunu da: haremlik-selamlık yapın, yoksulları hapse atın, çocuklarını (organ, insan ya da porno kaçakçılığında kullanmasınlar diye) ellerinden alın, yeni bir yabancı öÄŸretmen deneyin, geniÅŸçe bir yabancı fon alarak bir çocuk koruma programı baÅŸlatın.
Ne yaparsanız yapın. Ben sadece ÅŸunu biliyorum: Annem, Fulya Gürses (1950-2003), 1970’lerin sonunda öÄŸretmen olarak Türkiye’yi gezmeye baÅŸladığı, İstanbul’da, UÅŸak’ta, TekirdaÄŸ’da, Gaziantep’te öÄŸretmenlik yaptığı sırada insanlar çocuklarını satmıyorlardı, yabancı öÄŸretmenler gelip çocukların fesli çıplak resimlerini çekmiyorlardı, onurlu bir ülkede olma hissi vardı. Evet, Almanya’dan dönen iÅŸçiler bavullarında Almanca porno dergiler, filmler getiriyordu ve uzun yol trenlerinde, otobüslerinde edepsiz insanlar vardı. Ama bu dergilerin, filmlerin çevrileceÄŸi, yerelleÅŸtirileceÄŸi hayal edilmiyordu ve trenlerde, otobüslerde edepsiz insanlar ayıplanıyordu. Gelecek hâlâ aydınlıktı. Artık karanlık. 38 yaşında, ablam olabilecek yaÅŸta bir kadın yoksulların arasında uluslararası porno ticaretinin ağında yer alıyor, ne kendini ne çocuklarını koruyamıyorsa ve onun hayatını bir ürün olarak görenlerin “çocuklarınızı koruyamıyorsunuz” diyebileceÄŸi kabul ediliyorsa, asparagas haber, yorum ve çeviriler olaÄŸanlaşıyorsa gelecek çok karanlık. Bundan sonra seks turizmi çevirileri baÅŸlamış demektir.

Ek Okumalar:

Türkiye’de seks ticaretinde bir çevirmenin hikayesini ve bir Rus film ÅŸirketinin Antalya’da çektiÄŸi porno filmi 7 Ocak 2006’da Çeviribilim’de konu etmiÅŸtik: Postmodern Kölelikler
Bebek olayının medyada sunum tarzına iliÅŸkin Kemal Özmen’e ait güzel bir yazı, Bianet’te: http://www.bianet.org/2006/11/08/87435.htm
Porno çevirilerinin New York Times’a uzanan sonuçları, üretim merkezi olarak Hollanda ve sektöre iliÅŸkin genel bir yorum için, konunun uluslararası boyutu üzerinde duran Ali Murat Güven’in yazısı: http://www.yenisafak.com.tr/yazarlar/?t=24.11.2006&y=AliMuratGuven
Çocuk pornosunda yabancı dil öÄŸretmeni adının geçtiÄŸi ilk örneklerden biri 13.06.2006 tarihliydi ve aÄŸ Japonya’ya uzanıyordu (Sabah: http://www.sabah.com.tr/2006/06/13/gun101.html)

Yorum Notu:

Bu yazıdan seks ticareti ağının yabancı ağırlıklı olduÄŸu, porno olgusunun çeviriler yoluyla dışarıdan geldiÄŸi gibi tekdüze bir sonuç çıkarılmaması rica olunur. Bu tip yabancı merkezli bir yaklaşım, olgunun kökenlerinin sadece yerli dinamiklerde aranması kadar yanlış bir yaklaşımdır. Sorun, kuÅŸkusuz çok daha karmaşık ve dev ÅŸirketleri, ülkede gitgide azalan özgüven ve denetimi (uluslararası operasyonlar olmasa çocuk pornosu skandallarını öÄŸrenecek miydik?) iÅŸaret eden bir sorun. Yukarıda yabancı öÄŸretmenlerden bahsedilmesi, denetim yetersizliÄŸinin ve uluslararası ağın sadece bir boyutuna iÅŸaret ediyor; yoksa Türkiye’de tam anlamıyla yabancı “ÅŸuurlu öÄŸretmenler” de var. Bu açıdan aÅŸağıdaki haber çok çarpıcı.
Cumhuriyet, 25.10.2006:

cumhuriyet25kasim2006.jpg

Güncelleme, 25 Kasım 2006:

Nokta dergisinin 23-29 Kasım 2006 sayısında, bu yazıda konu edilen iki baÅŸlık, toplu mezar ve çocuk pornosu baÅŸlıkları ele alınmış; kanımca, haberler aynı olumsuzluk yanıltıcılık ve eksik bilgi aktarımıyla hazırlanmış, ama yine de burada bilgi olarak yer vermek gerekli.
Derginin kapağında bu iki konu ÅŸu baÅŸlıklarla yer almış: “Bir ay önce Nusaybin’de bir toplu mezar bulundu. Yargı, yürütme, yasama ve medya sessiz. Gene ‘üç maymun’u oynadık” ve “Çocuk pornosuna karşı mücadele aktivisti Sevinç: Türkiye’de sonu cinayetle biten gerçek tecavüz filmleri çekiliyor!”
Öncelikle, ikinci baÅŸlıkta yer alan “sonu cinayetle biten gerçek tecavüz filmleri” İngilizce “snuff film” türünün bir açıklaması. Dolayısıyla baÅŸlığa, ilk kez Türkiye’de oluyormuÅŸ imasıyla taşınan ÅŸey, bir çeviri: bu film (daha doÄŸrusu kayıt) türünün kökeni Amerika. Bu türden yola çıkarak porno film sektörünün iÄŸrenç yüzü üzerine yapılmış 8 MM adlı ünlü bir film var.
Ahmet Şık’ın hazırladığı haberde, Bülent Sevinç’in yorumuyla porno sorununun uluslararası ticari niteliÄŸi belirgin bir ÅŸekilde ifade ediliyor:

“bebeÄŸin görüntüleri Amsterdam’da (Hollanda), Seattle’da (ABD), Vancouver’da (Kanada) elden ele dolaşıyor .. Para ya da uyuÅŸturucu karşılığı iÅŸ gören tecavüzcülerin görüntülerini ise 15-25 yaÅŸ arasında, bazen aralarında öÄŸrencilerin de bulunduÄŸu bir baÅŸka grup kaydediyor. .. kaydettiÄŸi görüntüyü en yakın internet kafeden ya da uydu telefon baÄŸlantılı bilgisayarlarla ilgili server’lara aktarıyor. Görüntüler, çetenin tepesindeki kiÅŸiler tarafından uluslararası dolaşıma çıkartılıp dünyanın çeÅŸitli yerlerindeki sübyancılara yüksek bedellerle satılıyor. .. BeÅŸ saniyelik bir görüntüden 120 adet fotoÄŸraf elde edilebilir ve bunun parasal karşılığı da 1200 dolardır. .. Türkiye özellikle de çocuk pornosunda Rusya’dan sonra gelen ülkedir .. çocuk tacizi ya da tecavüzü eÅŸittir para olarak algılanmaya baÅŸlandı .. Pornografi pazarında dönen para miktarının astronomik büyüklüÄŸü, en baÅŸta sokak çocuklarını tehdit ediyor. Yakın zamanda İstanbul’da yakalanan Kanadalı öÄŸretmenin bilgisayarında ele geçirilen görüntülerin bazı sokak çocuklarına ait olması .. ABD’de bir adam çocuk pornosu ticareti yaptığı için 120 yıl hapis cezası aldı. Ama Türkiye’nin en büyük taciri (Oktay İmamoÄŸlu) yurtdışından bir ihbarla yakalanabiliyor ve maalesef tekrar potansiyel kurbanlarının arasına katılıyor .. Ege ve Akdeniz’deki turizm bölgelerinde çocuk fuhuÅŸu turizmi yapılıyor. Bodrum, KuÅŸadası, Marmaris, Antalya gibi turizm bölgeleri pazardır. Turizm adı altında çocuk fuhuÅŸu için bu yörelere gelenler var. Çünkü bu insanların kendi ülkelerinde çok ağır yaptırımlar içeren yasalar mevcut.”

Dolayısıyla ÅŸunlar kesin olgular: Türkiye’den çok yurtdışındaki bir pazara yönelik bir suç ticareti sözkonusu; Türkiye’de yasal boÅŸlukların, zayıflıkların olması önemli bir çekim; sokak çocukları gibi yoksulluk nedenli kayıplar ağırlıkta; “geliÅŸmiÅŸ” ülkelerden gelenler yaptırımlardan kaçma fırsatı bulabiliyor.
Tahmin edileceÄŸi gibi, Türkiye’nin çocuk pornosu ya da genel olarak porno yayıncılığına teknik düzeyde katacağı bir ÅŸey yok, bu yayıncılık alanı, geliÅŸmiÅŸ ülkelerde basılı ve görüntülü olarak çok uzun bir zamandır çeÅŸitlendiriliyor, türlere ayrılıyor, yasal ve ticari niyetlere göre çeÅŸitlendiriliyor; Türkiye’nin bu dev sektöre katacağı tek ÅŸey insan hammaddesi. Ahlaksız ekonomi insanı da bir mal olarak dolaşıma sokuyor: onun için sınır yok, ceninleri güzellik malzemesi yapmak için kullanıyor, bebekleri porno görüntüsü yapmak için. 1 bebek fotoÄŸrafı 10 dolar, Türkiye’de çoÄŸumuzun 1 günlük kazancı kadar. Toplum dışına itilen yoksulların, günlük kazancı hiç olan ya da hep kazan para kazan ilkesiyle yaÅŸayan (yani ruh yoksulu olan) insanların bebek resimlerinden ihtiyar resimlerine dek bütün tüketicilere ürün sunan porno marketine Türkiye’den manzaralar eklemesine ÅŸaÅŸmak için çok geç: ÅŸaşılacak ÅŸey, bu marketi iÅŸleten ve marketten alışveriÅŸ edenlerin böylesine görünmez olması.

*

“Toplu mezar” yazısıysa gerçekten yanıltıcı. Öncelikle yazının giriÅŸinde Slovenya’da yapılan bir Nazi katliamı anlatılarak, okurun okuyacağı ÅŸeyin yorum çerçevesi çiziliyor; okur ÅŸöyle düÅŸünecek: Türkiye’de de toplu mezar bulunmuÅŸ, öyleyse o da katliam mezarı olmalı. Ardından peÅŸpeÅŸe Özgür Gündem’den alıntılarla olay aktarılıyor: 19 Ekim ilk haber tarihi olarak, 22 Ekim maÄŸarayı devlet güçlerinin kapatma tarihi olarak ve 7 Kasım da David Gaunt’la söyleÅŸi tarihi olarak veriliyor. Bu tarihler yanlış. Ayrıca Nokta bir adli tıp uzmanıyla ve David Gaunt’la söyleÅŸi yapmış. Adli tıp uzmanı DNA incelemesini de içeren kapsamlı bir araÅŸtırmadan önce bir ÅŸey söylenemeyeceÄŸini belirtiyor. Gaunt’sa gelecek ay yayınlanacak kitabı için yaptığı araÅŸtırmalara dayanarak dört ihtimalden bahsediyor.
Bu açıdan David Gaunt’un Türkçe’de ortaya çıkma tarihçesi ilginç bir görünüm sunuyor. 24 Ekim 2006’da AyÅŸe Günaysu adlı biri, arkadaşı Simon Maghakyan’ın sitesi www.blogian.hayastan.com için Özgür Gündem’de yayınlanan haberin İngilizce bir özetini hazırlarken David Gaunt’un görüÅŸüne baÅŸvuruyor. Bu İngilizce özet daha sonra 30 Ekim 2006’da geniÅŸ bir ÅŸekilde Hetq adlı sitede yayınlanıyor. Sonra 7 Kasım 2006’da Özgür Gündem’de yine AyÅŸe Günaysu’nun Gaunt’la yaptığı bir söyleÅŸi yer alıyor; Gaunt burada 3 ihtimalden bahsediyor (150 Ermeni, 120 Süryani – Nokta haberinden çok farklı rakamlar). 17 Kasım’da Günaysu’nun “çeÅŸitli uzman ve öÄŸrenciye” bir e-posta gönderdiÄŸi ve bu e-postada İHD’nin İçiÅŸleri Bakanlığı’na araÅŸtırma yapması için baÅŸvuruda bulunduÄŸunu, bu giriÅŸimin uluslararası destek bulacağını umduÄŸunu belirttiÄŸi haberi yer alıyor www.blogian.hayastan.com‘da. Yani 9 Kasım’da İçiÅŸlerine baÅŸvuran İHD’nin çaÄŸrısı için 10 gün geçmeden uluslararası destek aranıyor. Uluslararası destek de sonuçta, Nokta’nın belirttiÄŸine göre, İsveç Parlamentosu’na bu konuyu araÅŸtırmak üzere bir ekip kurulmasını talep eden bir önerge verilmesi olarak somutlaÅŸmış görünüyor.

Buna karşılık Mardin, Nusaybin, Kuru ya da Dara’daki tarihsel derinlik yirminci yüzyıl başından öteye uzanıyor. Hasan Mahir adlı bir gezgin Mart 2006’da oradaymış:

” ‘Dara’ Iran hükümdarı Dara YuvaniÅŸin tarafından M.S.491-518’li yıllarda bir askeri karargah kenti olarak kurulmuÅŸ. Sarnıçlar büyük tasarlanarak askerin su ihtiyacının uzun süren savaÅŸlarda karşılaması düÅŸünülmüÅŸ. Bunlara su daÄŸlardan kanalarla gelmiÅŸ. Kanal boyunca suyu korumak için gözetleme kuleleri yapılmış. Sarnıcın hemen yanında maÄŸaralar var. Bu maÄŸaralardan bir tanesine köylülerden Ahmet Aslan bir kahvehane yapmış. MaÄŸara kahvehane, hem köylülerin eÄŸlence yeri hem de köye gelen turistlerin dinlenti yeri haline gelmiÅŸ. Kahvehane duvarında da sarnıçların planında izler görülmesi oldukça ilginç. Bugün çok küçük kalıntıları görülse de ÅŸehrin her yanının surlarla çevrili olduÄŸu, bu surların etrafında yetmiÅŸ iki burcun bulunduÄŸu yapılan çalışmalar anlaşılmış. Ancak ne surlardan ne de kaleden, taÅŸ yığınlarından baÅŸka bir iz kalmamış.
Köyün tekrar giriÅŸine yani maÄŸaraların ve kaya mezarlarının bulunduÄŸu yere dönüyoruz. Burada iki katlı kaya mezarları var. Kayaların altına oyulmuÅŸ, bir hastane ya da bir ibadethane olabileceÄŸi düÅŸünülen bir mekan özellikle dikkat çekiyor. Burasının kapısında kanatlanmış, uçan melek; ona doÄŸru uzanmış yardım bekleyen eller ve kuru kafa figürleri var. El figürleri yardımı, melek figürü iyiliÄŸi, kuru kafa figürleri ise ölümü hatırlatıyor. MaÄŸaraların içleri su ve çamurla dolu. Etrafında hayvanlar otluyor. Bunlar kışları hayvan ağılı olarak kullanılmış. Duvarlarında haç sembolleri de rastlanıyor.. Mezarlıkta Hz. Süleyman’ın sembolü olan altı köÅŸeli yıldız var. Bunlar da gösteriyor ki, Dara Hıristiyanların, Yahudilerin ve Müslümanların tarih boyunca yaÅŸadığı bir yerleÅŸim olmuÅŸ geçmiÅŸte.”

Dolayısıyla çok fazla tarihsel katmanın üstüste binmiÅŸ olduÄŸu bir yerden bahsediyoruz. Ama yorum ve bilgi katmanları sınırlı.