Kitap: Akbulut, AyÅŸe Nihal (2004)
Söylenceden GerçekliÄŸe
Multilingual: İstanbul (147 s.)
*
DeÄŸerlendiren: Özge ÇELİK (Doktora öÄŸrencisi, Metis Yayınevi editörü)
Yazarın ÅŸiir, roman, öykü çevirilerinin yanı sıra Çeviribilim alanındaki bilimsel ve öncü çalışmaları bulunmaktadır. ÇeÅŸitli üniversitelerin çeviri ve filoloji bölümlerinde uzun yıllar görev yapan yazarın çalışması, esasen bu süreçte edindiÄŸi bilgi birikimine ve deneyime dayanıyor. Adından da anlaşılacağı gibi bu kitap, özellikle çeviri eÄŸitimi konusuna odaklanarak, Çeviribilimin 1990-2000 arasındaki geliÅŸimine, “ayakları daha yere basan, söylenceleri geride bırakan geliÅŸime tanıklık etmeyi” amaçlıyor (9-10). Biri İspanyolca, biri İngilizce yazılmış dokuz farklı makalede yazar çeviribilim alanındaki birikimini okurlarla paylaşıyor.
Çeviribilimdeki deÄŸiÅŸim sürecine ışık tutmayı amaçlayan yazar, “Söylenceden GerçekliÄŸe” baÅŸlığını taşıyan ilk bölümde, çeviri ve çevirmenlik kavramlarını ele alıyor. Çeviri eÄŸitiminin kurumsallaÅŸması, çeviri kuramlarının yaygınlaÅŸmasıyla çeviri ve çevirmen kavramlarının nasıl bir deÄŸiÅŸikliÄŸe uÄŸradığını tartışmaya açıyor. Alanın hem içinden hem de dışından bir bakış açısıyla, söz konusu kavramları çeviri eÄŸitimi veren kurumlar ve mevcut piyasa koÅŸulları baÄŸlamında ele alıyor.
Kitabın ikinci bölümünü oluÅŸturan “Çeviri EÄŸitiminde Kuram”, kuram-uygulama iliÅŸkisine odaklanıyor ve çeviri eÄŸitiminin bu konudaki önemini vurguluyor. Çeviribilim alanındaki paradigma deÄŸiÅŸimiyle ve çeviri eÄŸitiminin önem kazanmasıyla birlikte kuramın “dokunulmazlığını, çetrefilliÄŸini yitirdiÄŸini; gereÄŸinde dayanak alınacak, gereÄŸinde tartışılarak deÄŸiÅŸtirilecek, geliÅŸtirilecek bir alan olduÄŸunu” savunuyor.
“Yüksek ÖÄŸretim Kurumlarında Çeviri EÄŸitiminin Yeri” baÅŸlıklı üçüncü bölümde, ülkemizde çeviri eÄŸitiminin dününe, bugününe, yarınına bakılıyor. Yazar İstanbul Üniversitesi Çeviri Bilim Dalı baÄŸlamında, çeviri uygulamalarından ve deneyimlerinden yola çıkarak, çeviri eÄŸitimini yapılanma ve kurumsallaÅŸmadaki deÄŸiÅŸimi ele alıyor. İzleyen bölümlerde özellikle çeviri eÄŸitimi uygulamalarına yoÄŸunlaÅŸan yazar, İspanyol Dili ve Edebiyatı, Amerikan Kültürü ve Edebiyatı, İngiliz Dili ve Edebiyatı bölümlerinde çeviri eÄŸitimi için belirlenen amaçları ve bu doÄŸrultuda izlenen yolu ele alıyor. Bu yazılar, kitabın ilk üç bölümünde sunulan bakış açısını tamamlaması ve uygulama iliÅŸkin sorunları ve çözüm önerilerini daha ayrıntılı olarak gözler önüne sermesi açısından ayrı bir önem taşıyor.
Özellikle çeviri eÄŸitimi konusuna odaklanarak kuramla uygulamayı iÅŸlevsel harmanlayan kitaplardan biri Akbulut’un kitabı. Bu açıdan çeviribilim alanındaki araÅŸtırmacılara, akademik çeviri eÄŸitimi alanlara ve bu alanı merak edenlere sesleniyor.
