proudhon.jpg

Vedat GülÅŸen Üretürk‘ün 1968 yılında yaptığı Proudhon çevirisi, çeviri tarihinde çok özgün bir yere sahip olmaya aday bir çeviri. Kitap, dönemin önemli yayınevlerinden olan Ararat Yayınevi’nden çıkmış. Üretürk, kitaba bir önsöz bir de sonsöz yazmış.

Kitabın arka kapağında bu ilk Proudhon çevirisi için ÅŸöyle söyleniyor: “1840’ta basılan bir yapıtın çok geç kalmış bir çevirisi.” Önsöz’de hâlâ güncelliÄŸini koruyan iki soruna deÄŸinilmiÅŸ: “Çeviride hiçbir atlama yapmadık. Yalnız, yürürlükteki kitap adını kısaltma anlayışı yüzünden, adını kısalttık.”

Önsöz’ün ardından yine çeviri bir yaÅŸam öyküsü, 1965 yılına dek Proudhon üzerine incelemeler listesi ve bir giriÅŸ yazısı var. Metinde metne ait notlar sayfa altına konmuÅŸ, çevirmen notları ayrıca belirtilerek kitabın sonuna yerleÅŸtirilmiÅŸ. Bu notlar arasında ilginç, hatta radikal sayılabilecek olanlar var. Sözgelimi, GiriÅŸ’in 6 nolu çevirmen notunda ÅŸöyle deniyor: “(Öte yandan… açıkça görünmüyor) tümcesinin çevirisinde, Ord. Prof. Dr. Cabir Hamdi Sepen’in yardımını gördük.” Önsöz, 2 nolu notta: “Burayı çevirirken, bizdeki akademinin, aradan ÅŸu kadar zaman geçmekle birlikte, hiç de böylesi konuyu iÅŸ edinmediÄŸini düÅŸündük.” Ayrıca, Augustin, Nadir, Antipot, Reid gibi terim ve isimler açıklanırkan, bazı terim ve isimler için farklı açıklamalar yapılmış. 2. Bölüm, 1 nolu not: “Duranton. Okuyucu bulabilir.” 2 nolu not: “Daha önce açıklandı.” 8 nolu not: “Sine qua non – Okuyucuya bırakılmıştır.”