Damla Damla İdeolojik Çeviri!

Radikal gazetesi 19 AÄŸustos 2006 günü “Hayırlı Sabahlar Hans!” manÅŸetiyle, bandrolsüz 100 Temel Eser çevirilerindeki ideolojik uyarlamaları ele aldı. Konuyla ilgili Umay AktaÅŸ imzalı haberde sadece Damla Yayınevi’nin adı anılıyor,…

Gençler ve Yüz Temel Eserler

Dahası, tam ÅŸu anda sayısız çevirmenin harıl harıl Batı dillerinden en önemli romanları, inceleme kitapları çevirmekte olduÄŸu, her saat başı “tüm zamanların en güzel, en önemli” kitabının yayınlandığı bir kültür ortamında, birtakım yetiÅŸkinlerin vaktiyle okumuÅŸ ve pek etkilenmiÅŸ olduÄŸu eserleri en önemli, klasik eser diye dayatmak acımasız bir çeliÅŸki deÄŸil mi? Bir zamanlar anlamı vardı bunun, gençlere özel ve küresel ÅŸirketlerin insafına terk edilmemiÅŸ bir gelecek vaat ediliyordu, ya ÅŸimdi? Ve dahası, son yirmi yılda sessiz sedasız yepyeni bir edebiyat türü doÄŸdu çoktan, bilgisayar oyunlarının çoÄŸu 100 Temel Eser’den daha çarpıcı ve evrensel içeriklere sahip. Topuk parçalayan mayınların yüzde elli indirimle satılan klasikler kadar ucuz olduÄŸu bu dünyada, belki de Counter Strike oynamak en az Ömer Seyfettin’in Bomba‘sını okumak kadar anlamlıdır. Bu elbette tartışılabilir, ama kendi adıma ÅŸunu söyleyebilirim: Little Big Adventure: Twinsen’s Odyssey (1997) adlı Türkçeye çevrilip yayınlanmamış, ama İngilizce ya da Fransızcasından Türkiye’den birçok kimsenin oynamış olduÄŸu bir oyun var, bu oyun tam bir klasik. Listedeki yazarlardan Cengiz Aytmatov’un Gün Uzar Yüzyıl Olur‘da “mankurtlaÅŸma” (son yıllarda her on kiÅŸiden yedimizin yakalandığı kültürel yabancılaÅŸma hastalığı) olarak tanımladığı süreci, onun kadar baÅŸarılı bir ÅŸekilde anlatıyor. Bu durumda öÄŸrenci Aytmatov okumamış, ama oyunu oynamışsa, daha az kültürlü mü oluyor? Bilemiyorum, ama “yaÅŸayacak yer açmak” lazım gençlere ve bunu 100 Temel Eserler yapmıyor. Bu yüzden de gençlerin büyük kısmı 1 Temel Eser’le yetiniyorlar.

Çeviri Çalınabilir Mi?

Garip bir intihal haberi: Öteki Yayınevi’nin bilgisayarları ve elektronik arÅŸivi çalınmış, çalan kiÅŸi/ler bu arÅŸivdeki çevirileri farklı isimlerle yayınevlerine veriyormuÅŸ. Öteki Yayınevi, Krishan Kumar’ın Modern Zamanlarda Ütopya ve Karşı Ütopya…